Rak odbytu – najważniejsze informacje

W ostatnich 20 latach w Europie rośnie liczba nowych zachorowań na raka odbytu zwiększając się co roku o około 3,5%.

Warto pamiętać, że na podstawie objawów, a nawet prostego badania palcem przez odbyt nie można postawić rozpoznania ani wykluczyć choroby.

Rak odbytu jest chorobą zupełnie inną niż rak odbytnicy, choć nazwa brzmi podobnie.

W przypadku ponad 90% chorych przyczyną raka odbytu jest wcześniejsze zakażenie onkogennymi szczepami wirusa HPV. Natura zakażenia, jego przebieg i skutki są właściwie identycznie jak w przypadku raka szyjki macicy u kobiet.

Zakażenie wirusem HPV jest najczęstszą choroba przenoszoną drogą kontaktów seksualnych. Dotychczas zidentyfikowano ponad 150 podtypów tego wirusa, z których duża cześć po wbudowaniu się do ludzkiego DNA może wywoływać nowotwory.

W pewnym uproszczeniu można powiedzieć, że każdy dorosły człowiek miał w swoim życiu kontakt z wirusem HPV, bowiem nasz organizm posiada zdolność samoistnego eliminowania zakażenia i w takim wypadku nie dochodzi do rozwoju objawów choroby

W przypadku niektórych osób ryzyko zachorowania na raka odbytu jest szczególnie wysokie.

Do grupy tego wysokiego ryzyka należą:

  • kobiety, które w przeszłości chorowały na raka szyjki macicy, lub stany przednowotworowe szyjki macicy ( na przykład nadżerki);
  • osoby z obniżoną odpornością – otrzymujący leczenie immunosupresyjne po przeszczepach narządów;
  • osoby HIV + nawet z prawidłową liczbą limfocytów CD4;
  • kobiety i mężczyźni uprawiający seks analny

Profilaktyka raka odbytu w tych grupach pacjentów polega na okresowym pobieraniu wymazu cytologicznego z kanału odbytu.

W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości kolejnym etapem diagnostyki jest anoskopia wysokiej rozdzielczości. Badanie wykonywane jest przy pomocy urządzenia (mikroskopu), które pozwala na badanie nabłonka odbytu w dużym powiększeniu i jeśli jest to potrzebne umożliwia biopsję i usunięcie wczesnego ogniska nowotworu.

 

Zakażenia HPV i rak odbytu

Zakażenie wirusami HPV (Human Papilloma Virus – Wirus Brodawczaka Ludzkiego) jest najczęstszą na świecie infekcją przenoszoną droga seksualną. Można z pewnym uproszczeniem powiedzieć, że każdy z nas miał już lub będzie miał kontakt z tym wirusami.

Grupa wirusów HPV składa się z ponad 150 podtypów, z których pewne wywołują zmian w zaatakowanej części organizmu inne nie, a jeszcze inne wbudowują swój materiał genetyczny (DNA) w strukturę ludzkiego DNA i dopiero po dłuższym czasie wywołują zmiany prowadzące do powstawania nowotworów. Wykazano, że niektóre podtypy HPV odpowiadają za powstawania raka szyjki macicy, raka odbytu a także niektórych nowotworów jamy ustnej czy krtani.

Można zapytać dlaczego nie zdajemy sobie z tego sprawy lub dlaczego nie zawsze zakażenie wywołuje widoczne objawy chorobowe?

Po zakażeniu, wirus HPV atakuje komórki nabłonkowe w ulubionych miejscach- najchętniej w okolicach przejścia błony śluzowej w skórę, lub błony śluzowej w nabłonek o innym charakterze. Jeśli w okresie zakażenia nasz system immunologiczny funkcjonuje prawidłowo, po około 6 miesiącach nasz organizm sam eliminuje zakażenie. Jeśli natomiast do zakażenia doszło w okresie spadku odporności zakażenie przechodzi w stan przewlekły, a wbudowane do ludzkich komórek DNA wirusa zmusza je do niekontrolowanego rozrostu, co prowadzi do powstawania kłykcin kończystych (brodawek płciowych) w okolicach odbytu i narządów płciowych; brodawek zwykłych powszechnie spotykanych na skórze dłoni i stóp, a także stanów przednowotworowych i nowotworów, o których wspominaliśmy powyżej.

W Melita Medical prowadzimy leczenie zakażeń HPV w różnych lokalizacjach a także badania profilaktyczne: wymazy ze zmian wywołanych HPV celem ustalenia podtypu wywołującego wirusa; wymazy cytologiczne z odbytu celem wczesnego wykrycia zmian przednowotworowych; anoskopie wysokiej rozdzielczości, która podobnie jak kolposkopia szyjki macicy u kobiet pozwala na odróżnienie zmian łagodnych od złośliwych. Więcej informacji na ten temat można znaleźć tutaj. (odnośnik do analhpv)


Rak odbytu objawy

Rak odbytu jest chorobą która rozwija się podstępnie, najczęściej przez długi czas nie dając dolegliwości.

Kiedy pojawiają się objawy, większość chorych, mylnie uważa, że przyczyną są hemorrhoidy, bo objawy obu chorób są podobne i obejmują ból i dyskomfort przy wypróżnianiu, a także krwawienie podczas wypróżniania. Oczywiście w zaawansowanym stadium raka odbytu możemy spodziewać się objawów typowych dla każdego procesu nowotworowego – osłabienia, zmniejszenia masy ciała czy anemii.


Metody leczenia raka odbytu

Oczywiście jak w wypadku każdego nowotworu złośliwego leczenie raka odbytu może wymagać zarówno zabiegu operacyjnego (usunięcia zmian z marginesem zdrowej tkanki), jak i chemioterapii czy radioterapii. Odpowiedni dobór postępowania zawsze pozostaje po stronie lekarza onkologa i chirurga. 

Jeśli nasz lekarz specjalista po przeprowadzeniu pełnej diagnostyki potwierdzi rozpoznanie raka odbytu, dalsze postępowanie zostanie z Państwem starannie omówione i otrzymają Państwo skierowanie na odpowiedniej placówki medycznej na dalsze leczenie.

Więcej informacji na stronie www.analhpv.pl